ABD’de Kızamık Vakaları 35 Yıl Sonra İlk Kez 5 Bini Aştı
Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’nin (CDC) açıkladığı verilere göre ABD’de bir yılda görülen kızamık vakaları 1991’den bu yana ilk kez 5 bini geçti. Ülkenin 2000’den beri sahip olduğu kızamığın elimine edildiği ülke statüsü gelecek hafta gözden geçirilecek. CDC, 5 Kasım itibarıyla 5.182 doğrulanmış vaka kaydetti; yalnızca son haftada 330 yeni enfeksiyon bildirildi. Toplam, 2025’in tamamında kaydedilen 2.289 vakanın iki katından fazla.
Salgın en ağır biçimde aşısızları ve çocukları etkiledi. CDC verilerine göre enfeksiyonların yüzde 96’sı aşısız kişilerde ya da aşı durumu bilinmeyenlerde görüldü. Çocuklar ve ergenler doğrulanmış vakaların yaklaşık yüzde 59’unu oluşturuyor: Beş yaş altındakilerin payı yüzde 18, 5-19 yaş grubunun payı yüzde 41. Vakaların neredeyse tamamı, 4.993’ü, salgınlarla bağlantılıydı; ülke genelinde 43 ayrı salgın kaydedildi. En ağır etkilenen eyalet 1.487 vakayla Pennsylvania; onu 670 vakayla Güney Carolina ve 536 vakayla Utah izliyor.
Ölü sayısı ise başlı başına tartışma konusu oldu. CDC 2026’da kızamıkla ilişkili dört ölüm kaydederken eyalet sağlık makamları, çok küçük çocuklar da dahil, hastalıkla bağlantılı en az sekiz ölüm bildirdi. Üç ölüm tek bir haftada gerçekleşti: Wisconsin’de bir bebek, Pennsylvania’da bir kişi ve New York’un Lewis ilçesinde bir çocuk. Wisconsin’deki ölüm, eyaletin 35 yılı aşkın süredir ilk kızamık ölümüydü. Pennsylvania Sağlık Bakanlığı bu yıl altı ölüm ve 1.487 vaka bildirdi. Fark, Sağlık Bakanı Robert F. Kennedy Jr. yönetimindeki CDC’nin kızamık ölümlerini izlemek için eyalet sağlık birimlerinin rakamları yerine Ulusal Sağlık İstatistikleri Merkezi’nin ölüm verilerini kullanmaya başlamasının ardından ortaya çıktı. Pennsylvania Valisi Josh Shapiro bu değişikliğe kamuoyu önünde itiraz etti.
Sağlık yetkilileri hastalığın bu ölçekte geri dönmesini aşılamanın gerilemesine bağlıyor. Anaokulu çocuklarında aşılama oranı 2019-2020 öğretim yılındaki yüzde 95,2’den 2025-2026’da yüzde 92,4’e düştü. Bu, hekimlerin virüsün toplum içinde yayılmasını durdurmak için gerekli gördüğü düzeyin altında. Kızamık çok kolay bulaştığından, rutin çocukluk aşılaması aksadığında geri dönen ilk hastalıklardan biri oluyor. CDC’ye göre 1963’te aşının kullanılmaya başlamasından önce ABD’de yılda tahminen 400-500 kişi kızamıktan ölüyordu.
Mesele bu yılın vaka sayısının ötesine geçiyor. Kızamık, 2000’de ABD’de elimine edilmiş ilan edildi; bu, virüsün artık ülke içinde yıl boyunca kesintisiz yerel dolaşım göstermediği anlamına geliyor. Pan Amerikan Sağlık Örgütü 10 Kasım’da ABD’nin bulaş verilerini değerlendirecek. Virüsün bir suşunun 12 ay boyunca kesintisiz dolaştığı saptanırsa bu statü kaybedilecek. Böyle bir kayıp, ülkenin bir zamanlar yendiği hastalığın yeniden yerleştiğinin resmî kabulü olacak.
CDC, kızamık ölümleri için standart bir tanım oluşturmak üzere ABD Eyalet ve Bölge Epidemiyologları Konseyi ile çalıştığını açıkladı ve uluslararası seyahat öncesinde yolcuları bağışıklama durumlarını kontrol etmeye çağırdı. Şimdilik rakamlar tek bir yöne işaret ediyor: Rutin aşılamadaki boşlukların beslediği önlenebilir bir hastalık, ülkenin çocukları arasında bir nesildir görülmeyen hızda yayılıyor; onu izleyen kurumlar ise kaç kişinin öldüğü konusunda bile uzlaşamıyor.